ThuongThao.comThương Thảo
Phúc lợi ngoài lương

Thương lượng thêm ngày phép khi nhận việc: lúc nào xin được và nói thế nào

Khi lương đã chạm trần, ngày phép là thứ nhiều nơi còn nới được. Cách chọn thời điểm, lý do nên nêu, câu nói mẫu và cách ghi vào hợp đồng cho chắc.

Young Vietnamese woman with a backpack walking along a quiet beach path at sunrise, seen from behind, soft golden light, wide shot

Thời điểm tốt nhất để xin thêm ngày phép là sau khi nhận thư mời và trước khi ký, nhất là khi bên tuyển dụng đã nói lương không nhích thêm được: ngày phép tốn ít tiền mặt của công ty hơn, nên dễ được đồng ý hơn một khoản lương. Bạn nêu một con số cụ thể, một lý do ngắn, và xin ghi vào hợp đồng hoặc phụ lục.

Luật lao động quy định số ngày phép năm tối thiểu và một số trường hợp được cộng thêm theo thâm niên hay tính chất công việc; con số cụ thể bạn tra trong Bộ luật Lao động 2019 và văn bản hướng dẫn hiện hành. Doanh nghiệp được cho nhiều hơn mức đó, không được cho ít hơn. Phần bạn thương lượng là khoảng nằm trên mức tối thiểu, cộng với những thứ đi kèm như cộng dồn sang năm sau, nghỉ không lương, hay một kỳ nghỉ đã lên lịch từ trước.

Vì sao ngày phép thường dễ xin hơn lương

Với nhiều doanh nghiệp, lương nằm trong một khung đã duyệt theo vị trí. Tăng lương cho một người mới có thể khiến người cũ cùng vị trí thấy bất công, nên người tuyển dụng thường bị giới hạn. Ngày phép thì khác: chi phí của nó là công việc phải sắp xếp lại vài ngày, không phải một khoản chi thêm mỗi tháng. Người quản lý trực tiếp thường có tiếng nói ở đây hơn ở chuyện lương.

Thử hình dung Khánh, lập trình viên ở Đà Nẵng, nhận lời mời với mức lương thấp hơn mong muốn một chút. Bên tuyển dụng nói rõ khung lương đã hết. Khánh không đòi thêm tiền mà hỏi về ngày phép, vì anh có bố mẹ ở xa và mỗi năm cần vài chuyến về quê dài ngày. Kết quả là anh được thêm mấy ngày phép mỗi năm, ghi trong phụ lục, và cảm thấy lời mời vừa vặn hơn hẳn.

Điều đáng chú ý là Khánh không coi ngày phép như "giải thưởng an ủi". Anh đã biết từ trước mình cần gì: thời gian liền mạch để về nhà. Thương lượng ngày phép hiệu quả nhất khi bạn có lý do thật, vì lý do thật giúp người nghe hình dung được và giúp bạn không xin quá tay.

Các dạng "thêm thời gian nghỉ" bạn có thể đề nghị

Ngày phép không chỉ là một con số. Có nhiều dạng thoả thuận về thời gian nghỉ, mỗi dạng hợp với một nhu cầu.

Dạng đề nghịHợp với aiĐiều cần ghi rõ
Thêm vài ngày phép nămNgười cần nghỉ đều đặn, có gia đình ở xaSố ngày, áp dụng từ năm nào, có tính tỉ lệ năm đầu không
Cho cộng dồn phép chưa dùng sang năm sauNgười muốn gom phép để đi một chuyến dàiĐược cộng tối đa bao nhiêu ngày, phải dùng trước thời điểm nào
Giữ một kỳ nghỉ đã lên lịch trước khi vào làmNgười đã đặt vé, có việc gia đình đã hẹnNgày cụ thể, tính vào phép hay nghỉ không lương
Được nghỉ không lương thêm khi cầnNgười có việc riêng theo mùa, học thêmTối đa bao nhiêu ngày, báo trước bao lâu
Nghỉ bù cho ngày làm thêm, đi công tác cuối tuầnNgười làm việc hay phải đi tỉnhTỉ lệ đổi, thời hạn dùng ngày bù
Được dùng phép ngay trong thời gian thử việcNgười có việc gấp vài tuần đầuCó tính vào phép năm không

Chọn một hoặc hai dạng hợp với bạn nhất. Đưa ra cả sáu cùng lúc khiến bạn trông như đang mặc cả cho đủ, còn một đề nghị gọn kèm lý do dễ được gật đầu hơn.

Cách xin, theo thứ tự

Đi từ cảm ơn đến đề nghị, không đi thẳng vào điều kiện. Cuộc nói chuyện này thường qua điện thoại hoặc email với người tuyển dụng, đôi khi với người quản lý trực tiếp.

  1. Cảm ơn lời mời và nói bạn quan tâm thật sự tới vị trí.
  2. Ghi nhận điều họ đã nói về lương, để họ thấy bạn đã nghe: "Em hiểu khung lương của vị trí này đã cố định."
  3. Nêu đề nghị với một con số cụ thể, không nói "thêm vài ngày".
  4. Nói lý do trong một câu, đủ để người nghe hiểu, không cần kể đời tư.
  5. Đề nghị cách ghi nhận: phụ lục hợp đồng hoặc email xác nhận.
  6. Cho họ thời gian trả lời, và hỏi khi nào bạn có thể nghe lại.

Nếu cuộc nói chuyện chỉ diễn ra với bộ phận nhân sự, bạn có thể nhờ họ hỏi ý người quản lý trực tiếp, vì người đó mới là người phải sắp xếp công việc khi bạn nghỉ.

Câu nói mẫu: "Dạ em rất muốn nhận vị trí này và em hiểu khung lương đã cố định. Em có một đề nghị khác: anh/chị xem có thể cho em thêm ba ngày phép mỗi năm được không ạ? Bố mẹ em ở xa, mỗi năm em cần về nhà vài chuyến dài. Nếu được, em mong phần này ghi vào phụ lục hợp đồng để hai bên cùng rõ."

Con số "ba ngày" trong câu mẫu chỉ là ví dụ. Hãy chọn con số dựa trên nhu cầu thật của bạn và mức phép công ty đang có, không lấy con số tròn để cho đẹp.

Những sai lầm làm hỏng một đề nghị dễ được đồng ý

Xin ngày phép sau khi đã ký. Lúc đó bạn không còn đòn bẩy gì, và đề nghị trở thành một đặc ân xin riêng thay vì một phần của thoả thuận nhận việc.

Đòi cả lương lẫn ngày phép trong cùng một câu. Nếu bạn đang thương lượng lương, để chuyện ngày phép sang lượt sau, khi lương đã chốt. Gộp lại khiến người nghe thấy danh sách đòi hỏi, không thấy lý do.

Chỉ được hứa miệng. Người quản lý đồng ý hôm nay có thể chuyển đi năm sau. Ngày phép thêm không có trên giấy thì người mới không biết, và bạn phải xin lại từ đầu.

Không hỏi cách tính năm đầu. Nhiều nơi tính phép năm đầu theo tỉ lệ số tháng làm việc. Nếu bạn vào làm giữa năm và cần một kỳ nghỉ dài ngay, phải hỏi rõ phép năm đầu có đủ không, hay cần ứng trước, nghỉ không lương.

Nói lý do quá dài. Kể chi tiết chuyện gia đình không làm đề nghị mạnh hơn mà làm người nghe khó xử. Một câu là đủ.

Tự hỏi trước khi đề nghị

Trả lời được các câu này thì bạn đề nghị với con số và lý do đứng vững.

  • Mình cần thêm thời gian nghỉ cho việc gì cụ thể, trong năm tới hay lâu dài?
  • Mình muốn thêm ngày phép năm, hay chỉ cần được cộng dồn, hay chỉ cần giữ một kỳ nghỉ đã hẹn?
  • Công ty đang cho bao nhiêu ngày, so với mức luật quy định thì đã cao hơn chưa?
  • Nếu chỉ được một trong hai, lương nhích một chút hay ngày phép thêm, mình chọn cái nào?
  • Công việc này có mùa cao điểm không, mình có sẵn lòng tránh nghỉ vào mùa đó không?
  • Mình có chấp nhận nhận việc nếu đề nghị bị từ chối không?

Câu cuối là câu quan trọng nhất. Nếu bạn vẫn nhận việc dù không được thêm ngày phép, cứ đề nghị nhẹ nhàng và không gây áp lực. Nếu ngày phép là điều kiện để bạn nhận, hãy nói rõ điều đó một cách lịch sự, để hai bên không mất thời gian.

Nhắc thêm một điều về mùa cao điểm: nếu bạn chủ động nói mình sẽ tránh nghỉ dài vào những tuần bận nhất, người quản lý thấy bạn hiểu việc, và đề nghị của bạn bớt giống một gánh nặng cho phòng.

Khi người tuyển dụng và người quản lý nói khác nhau

Tình huống này gặp khá thường. Người quản lý trực tiếp trong buổi phỏng vấn cuối nói "chuyện nghỉ phép bên anh thoải mái lắm, cần thì cứ báo", còn bộ phận nhân sự khi gửi thư mời chỉ ghi số ngày phép theo quy chế chung. Bạn nghe được hai thông điệp và không biết tin cái nào.

Cách xử lý là tách hai thứ ra. "Thoải mái" của người quản lý thường nói về cách duyệt đơn nghỉ: dễ hay khó, báo trước bao lâu, có bị hỏi han nhiều không. Số ngày phép là chuyện của quy chế, người quản lý thường không tự thay đổi được. Cả hai đều có giá trị, nhưng chỉ thứ thứ hai đi theo bạn khi người quản lý thay đổi.

Nếu bạn cần thêm ngày phép thật sự, đề nghị qua bộ phận nhân sự và nhờ người quản lý ủng hộ: "Dạ trong buổi nói chuyện anh Hùng có chia sẻ bên phòng linh hoạt về nghỉ phép. Em mong phần thêm ba ngày phép mỗi năm được ghi vào phụ lục để thống nhất ạ." Câu này không đặt ai vào thế khó, chỉ đưa lời nói miệng về đúng chỗ của nó. Nếu bộ phận nhân sự nói quy chế không cho phép, bạn biết sự linh hoạt kia chỉ nằm ở cách duyệt, và tự quyết định có đủ với mình không.

Khi bị từ chối, và cách ghi lại khi được đồng ý

Nếu công ty không cho thêm ngày phép, hỏi xem có dạng nào khác trong bảng ở trên không: được cộng dồn, được nghỉ không lương có báo trước, được nghỉ bù khi làm thêm. Nhiều nơi không đổi được số ngày phép vì quy chế chung, nhưng linh hoạt ở cách dùng. Hỏi một lần, nghe câu trả lời, rồi dừng.

Khi được đồng ý, xin ghi vào phụ lục hợp đồng hoặc ít nhất một email từ người có thẩm quyền. Nội dung cần có: số ngày phép năm áp dụng cho bạn, từ thời điểm nào, phần phép chưa dùng xử lý thế nào, và kỳ nghỉ đã hẹn trước nếu có. Đọc lại hợp đồng khi nhận để chắc điều khoản về thời giờ nghỉ ngơi không mâu thuẫn với điều đã thoả thuận.

Một điều nên biết: luật có quy định về việc thanh toán tiền cho những ngày phép chưa nghỉ khi nghỉ việc hoặc mất việc. Chi tiết áp dụng thế nào bạn tra văn bản hiện hành hoặc hỏi cơ quan lao động; khi thương lượng, chỉ cần biết ngày phép là quyền có giá trị, không phải thứ công ty "cho" tuỳ hứng.

Câu hỏi thường gặp

Mới vào làm có được nghỉ phép ngay không?

Tuỳ quy chế từng nơi và cách tính phép năm đầu. Nhiều nơi tính theo tỉ lệ số tháng làm việc. Nếu bạn đã có kỳ nghỉ hẹn trước, nói ra trước khi ký và xin ghi lại để không bị khó khi đến ngày.

Xin thêm ngày phép có làm bên tuyển dụng nghĩ mình lười không?

Ít khi, nếu bạn xin sau khi đã nhận thư mời, có con số cụ thể và lý do ngắn gọn. Người tuyển dụng quen với đề nghị này, nhất là khi lương đã không thể nhích thêm.

Nên xin thêm bao nhiêu ngày phép là hợp lý?

Không có con số chung. Dựa vào nhu cầu thật của bạn và mức công ty đang cho mọi người. Đề nghị vài ngày kèm lý do rõ thường dễ được đồng ý hơn đề nghị gấp đôi mức hiện có.

Ngày phép chưa nghỉ hết có được cộng sang năm sau không?

Tuỳ thoả thuận và quy chế của công ty, luật cũng có quy định liên quan. Nếu bạn muốn gom phép cho một chuyến dài, đề nghị được cộng dồn và ghi rõ giới hạn, thời hạn dùng.

Được đồng ý thêm ngày phép qua điện thoại thì có cần ghi lại không?

Nên ghi lại. Gửi email tóm tắt nhờ xác nhận, hoặc xin đưa vào phụ lục hợp đồng. Người quản lý có thể thay đổi, và chỉ thoả thuận bằng chữ mới theo bạn đi suốt thời gian làm việc.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138